Vasectomie

Wat is een vasectomie?

Sterilisatie bij de man wordt ook wel vasectomie genoemd. Het is een veilige en betrouwbare vorm van anticonceptie. De chirurg onderbreekt de zaadleiders, zodat de zaadcellen het zaadvocht niet meer bereiken. Bij geslachtsgemeenschap komt alleen zaadvocht zonder zaadcellen vrij en vindt geen bevruchting plaats.

Een vasectomie is een eenvoudige ingreep en heeft geen invloed op het seksueel functioneren of het gevoel bij het klaarkomen.

Goed om te weten

Een vasectomie is een definitieve vorm van anticonceptie. Het is daarom alleen een goede keuze als u absoluut zeker weet dat u geen kinderen (meer) wilt.
U bent niet meteen onvruchtbaar na de ingreep. Er zitten nog levende zaadcellen in de zaadblaasjes en prostaat van vóór de ingreep. Gebruik daarom voorbehoedsmiddelen tot uit de controle blijkt dat uw sperma geen levende zaadcellen meer bevat.

Consult

Tijdens het persoonlijke consult leggen we in detail uit hoe we de vasectomie uitvoeren en wat u tijdens en na de ingreep kunt verwachten. We informeren u over de mogelijke risico’s en complicaties en bespreken nogmaals of u echt zeker bent van uw keuze.

Let op: een vasectomie is definitief, maar heeft geen enkele invloed op uw potentie of op hoe u zich voelt tijdens seks.

Voorbereiding

Om infectie te voorkomen vindt de ingreep onder steriele omstandigheden plaats. Scheer daarom vooraf de balzak helemaal, niet met een scheermes maar met een trimmer of tondeuse.
Was u grondig op de dag van de operatie.
U kunt gewoon eten en drinken; u hoeft niet nuchter te zijn.
Neem een strakke broek of zwembroek mee om 24 uur na de operatie te dragen.
Neem de dag van de operatie vrij.
Gebruikt u bloedverdunnende medicijnen, meld dit dan bij het maken van de afspraak. Uw arts adviseert of en hoe lang u ermee moet stoppen.

De operatie

De vasectomie wordt uitgevoerd onder plaatselijke verdoving en duurt ongeveer 25 minuten. Na desinfectie worden twee kleine incisies in de huid van de balzak gemaakt en worden de zaadleiders blootgelegd. Van beide zaadleiders wordt een stukje verwijderd en de uiteinden worden met hechtingen verbonden. Daarna worden de huidwondjes gehecht. Omdat de zaadleiders door het lieskanaal lopen, kunt u tijdens de ingreep een trekkend gevoel in de lies en/of onderbuik voelen.

Na de ingreep

U kunt meteen naar huis. Laat u bij voorkeur naar huis brengen, zodat u niet zelf hoeft te rijden.
Draag de eerste dagen een nauwsluitende broek. Koel de balzak de eerste 24 uur met een cold pack, tussen twee broeken zodat het niet direct op de huid ligt.
Vermijd zware lichamelijke activiteit gedurende de eerste 5–7 dagen.
Baden of zwemmen wordt een week afgeraden; douchen kan de dag na de ingreep gewoon.
Seksueel contact wordt de eerste week afgeraden.

Na de vasectomie bent u niet meteen onvruchtbaar. De eerste 3 maanden komen bij een zaadlozing nog levende zaadcellen vrij; gebruik in die periode een ander voorbehoedsmiddel. Pas na 3 maanden en gemiddeld 15–20 zaadlozingen zijn de zaadleiders ‘leeg’ en kunt u met een spermacontrole in het laboratorium laten vaststellen of de ingreep geslaagd is. U krijgt hierover instructies mee.

Resultaat

Na 3 maanden en gemiddeld 15–20 zaadlozingen laat u een spermaonderzoek doen om te zien of er nog levende, bewegende zaadcellen in uw sperma zitten. Toont de test geen sperma of minder dan 100.000 bewegende zaadcellen aan, dan wordt u als onvruchtbaar beschouwd en was de sterilisatie succesvol.

Het spermaonderzoek wordt uitgevoerd in het ziekenhuis in Weert (St. Jans Gasthuis) of bij uw uroloog. Om de uitslag goed te kunnen interpreteren, moet het sperma aan bepaalde voorwaarden voldoen; dit wordt u uitgelegd.
Er is een heel kleine kans dat de uiteinden van de zaadleiders weer aan elkaar groeien (zelfs na lange tijd), waardoor u weer vruchtbaar wordt. Dit gebeurt bij ongeveer 1 op de 1000 mannen.

Risico’s en bijwerkingen

Ernstige complicaties zijn zeer zeldzaam. Milde bijwerkingen kunnen zijn:

Zwelling en (blauwachtige) verkleuring van scrotum of penis; dit verdwijnt vanzelf na 1–2 weken.
Pijn en een beurs gevoel in de testikels of pijn bij het lopen, meestal enkele dagen. Bij 1% van de mannen kan dit blijvend zijn.
Soms een gevoel van stuwing, wat pijn vóór het klaarkomen kan geven; meestal tijdelijk.
Soms een klein bobbeltje aan het dichte uiteinde van de zaadleider: een onschadelijke ophoping van sperma die niet behandeld hoeft te worden.
Zelden kan de bloedtoevoer naar een zaadbal verminderd raken, omdat de operatie dicht bij de bloedvaten plaatsvindt; de zaadbal wordt dan kleiner.

Neem contact op met een arts als:

u koorts krijgt (meer dan 38,5 °C);
er sprake is van ernstige zwelling en/of roodheid van de balzak;
de wond blijft bloeden;
u (heel) veel pijn heeft.

Kosten en vergoeding

Een vasectomie valt in Nederland niet binnen het basispakket van de meeste zorgverzekeringen. U betaalt de behandeling daarom in principe zelf, ook in een ziekenhuis of andere kliniek. Heeft u een aanvullende verzekering, dan wordt een deel van de kosten soms wel vergoed; vraag dit vooraf na bij uw zorgverzekeraar.

De kosten voor een vasectomie bij Acura medisch centrum bedragen €475, inclusief de spermacontrole na 3 maanden. Betaalt u de vasectomie zelf, dan heeft u geen verwijzing van uw huisarts nodig.

Veelgestelde vragen

Wat betekent vasectomie?

Vasectomie is de sterilisatie van de man. Daarbij worden de zaadleiders doorgesneden en dichtgeknoopt via een kleine chirurgische ingreep aan de zaadballen.

Met wie kan ik contact opnemen als ik een sterilisatie wil laten uitvoeren?

Een vasectomie wordt uitgevoerd door chirurgen of urologen in gespecialiseerde klinieken zoals Acura medisch centrum, of in het ziekenhuis, waar de wachttijden meestal langer zijn. Denk er goed over na en wees er zeker van dat u geen kinderen (meer) wilt voordat u een afspraak maakt. Twijfelt u, dan is het soms prettig eerst met uw huisarts te overleggen.

Kunnen er complicaties optreden tijdens de procedure?

Een vasectomie heeft een laag risico, zeker vergeleken met sterilisatie bij vrouwen. De eerste dag kunnen lichte pijn, blauwe plekken en zwelling optreden, maar die duren niet lang. Problemen met wondgenezing of nabloedingen zijn zeer zeldzaam. Het blijft wel een ingreep waarbij complicaties niet volledig zijn uit te sluiten.

Is er pijn te verwachten tijdens de procedure?

De ingreep is normaal gesproken pijnloos. Alleen het korte prikje van de plaatselijke verdoving is voelbaar. Tijdens de ingreep kunt u een trekkend gevoel in de liezen en/of onderbuik voelen.

Is sterilisatie bij mannen gemakkelijker dan bij vrouwen?

Ja. Sterilisatie bij mannen is een minimaal invasieve ingreep die meestal onder plaatselijke verdoving kan worden uitgevoerd. Bij vrouwen gebeurt sterilisatie onder algehele narcose.

Hoe betrouwbaar is een vasectomie?

Een vasectomie is de meest betrouwbare vorm van anticonceptie, betrouwbaarder dan bijvoorbeeld de pil. Toch kan een man na een geslaagde vasectomie weer vruchtbaar worden; dit gebeurt bij ongeveer 1 op de 1000 mannen.

Hoe lang duurt de vasectomieprocedure?

Een sterilisatie bij de man duurt ongeveer 25 minuten.

Wanneer kun je weer seksueel actief worden?

Vermijd geslachtsgemeenschap ongeveer een week om de wondgenezing niet te belemmeren. Omdat u de eerste 3 maanden nog vruchtbaar bent, moet u in die periode een andere vorm van anticonceptie gebruiken.

Is de man onmiddellijk na de vasectomie onvruchtbaar?

Nee, het duurt nog een paar maanden voordat u helemaal onvruchtbaar bent; aanvullende anticonceptie is daarom essentieel. Pas na 3 maanden en gemiddeld 15–20 zaadlozingen kunt u een spermacontrole laten doen.

Wat gebeurt er met het sperma na een vasectomie?

Sperma wordt nog steeds in de testikels geproduceerd, maar door het lichaam opgenomen. Men denkt dat de productie na verloop van tijd afneemt.

Hoe zit het met seksualiteit en potentie na een vasectomie?

Het gevoel van een orgasme verandert niet. Bij het klaarkomen komt vrijwel evenveel vocht vrij als voorheen, want een zaadlozing bestaat grotendeels uit prostaatvocht; slechts ongeveer drie procent is sperma. Het is dus een misvatting dat de zaadlozing ‘waterig’ wordt: er zitten alleen geen zaadcellen meer in, wat met het blote oog niet te zien is. Testosteron wordt nog steeds in de testikels aangemaakt, dus de potentie blijft gelijk.

Is een vasectomie onomkeerbaar?

Ga ervan uit dat het een onomkeerbare ingreep is en besluit er niet snel toe. Er bestaat een hersteloperatie, maar vaak lukt het niet om de zaadleiders weer goed te laten functioneren. De kans op een zwangerschap na een hersteloperatie is ongeveer 45%, en die kans wordt kleiner naarmate de vasectomie langer geleden is. Weet u zeker dat u geen kinderen (meer) wilt, dan is sterilisatie een zeer goede keuze en de meest betrouwbare vorm van anticonceptie.