Anale huidflapjes

Wat zijn marisken?

Een mariske is een uitstekend huidflapje rond de anus. Marisken zijn goedaardig en komen bij zowel mannen als vrouwen voor. Meestal geven ze weinig tot geen klachten en hoeven ze niet behandeld te worden. Soms blijven resten ontlasting achter in de plooien, wat irritatie met jeuk, roodheid of schilfering kan geven. Marisken bloeden in de regel niet, maar bij het schoonmaken na de ontlasting kan een klein wondje ontstaan.

De oorzaak is niet precies bekend. De huid rond de anus is van nature sterk geplooid; overmatig oprekken (bijvoorbeeld na zwangerschap en bevalling) kan deze plooien doen toenemen. Soms is een mariske een restant van een uitwendige aambei. Zo’n aambei bevat gestuwde bloedvaten, doet pijn en kan bloeden. Ontstaat er een stolsel in, dan wordt dat na verloop van tijd door het lichaam opgeruimd en vervangen door bindweefsel; de uitstulping blijft bestaan als mariske.

Consult en onderzoek

Tijdens het eerste consult neemt de proctologisch chirurg de klacht met u door. Om de oorzaak vast te stellen volgt (meestal) een kijkbuisonderzoek (proctoscopie) van ongeveer 10 minuten, dat meestal geen pijn doet. Het onderzoek vindt plaats op onze poliklinische operatiekamer; u ligt op uw (linker)zij met opgetrokken knieën. Afhankelijk van de bevindingen kan direct een behandeling plaatsvinden.

Goed om te weten: marisken zijn ook zonder proctoscopie vast te stellen. Omdat ze een overblijfsel van aambeien kunnen zijn, is er echter een kans dat er ook inwendige aambeien zijn die een deel van uw klachten veroorzaken. Daarom wordt altijd een proctoscopie uitgevoerd en worden zo nodig eerst de inwendige aambeien behandeld.

Behandeling

Marisken zijn onschuldig en hoeven zeker niet altijd behandeld te worden. Veel of grote marisken kunnen het schoonhouden van de huid bemoeilijken, en er kunnen cosmetische bezwaren meespelen. Dat kunnen redenen zijn om een mariske operatief te laten verwijderen.

De ingreep vindt plaats onder lokale verdoving.
De overtollige huid wordt nauwkeurig weggesneden. Om infectie te voorkomen blijft het wondje open; kleine bloedvaatjes worden zo nodig met een speciaal apparaat dichtgemaakt.
Het wondje groeit vanaf de randen binnen enkele weken vanzelf dicht.

Herstel en resultaat

De open wondjes genezen vanzelf, maar dat heeft tijd nodig. Tot die tijd scheiden ze wondvocht af. De eerste dagen kunnen ze behoorlijk pijnlijk zijn; hiervoor kunt u pijnstillers nemen die u zo nodig van uw arts krijgt.

Houd de wondjes goed schoon: neem meerdere keren per dag een zitbad of spoel ze schoon onder de douche. Douchen of in bad gaan mag gewoon; zeep kan geen kwaad, al kan het gevoelig zijn.
De eerste dagen kan de stoelgang pijnlijk zijn of branden. Dat wordt snel minder als u spoelt met veel koud water. Eventueel krijgt u een laxeermiddel om de ontlasting zachter te maken.
Na 2 tot 4 dagen kunt u uw normale werkzaamheden weer oppakken.
Na ongeveer 3 weken is het wondje meestal genezen.
Na 6–8 weken komt u op controle.

Risico’s

Geen enkele ingreep is zonder risico’s; ook hier geldt de normale kans op complicaties. Nabloedingen en infecties komen gelukkig weinig voor. Er is een kleine kans dat het wondje niet goed geneest; u krijgt dan een zalfje voorgeschreven om de genezing te bevorderen.

Kosten en vergoeding

Deze behandeling wordt vergoed door uw zorgverzekeraar. Vergoedt de zorgverzekeraar niet het volledige bedrag, dan schelden wij het restbedrag (eigen bijdrage) kwijt.

Let op: u betaalt wel altijd uw eigen risico aan uw zorgverzekeraar, net als in het ziekenhuis.

Meer informatie over alle behandelingen bij anale klachten vindt u in onze patiëntenfolder Proctologie.

Veelgestelde vragen

Wat zijn marisken/skin tags?

Marisken zijn goedaardige huidplooien rondom de anus en komen bij vrouwen en mannen voor; een ander woord is ‘skin tag’ of ‘huidflapje’. Hoe ze ontstaan is niet helemaal duidelijk. Aangenomen wordt dat een mariske een resttoestand is van een gestolde ader rondom de anus, die kan ontstaan bij aambeien of obstipatie: bij te hard persen kunnen de adertjes uitzetten en na genezing kan een huidflapje overblijven. Marisken kunnen ook zonder duidelijke aanleiding ontstaan.

Wat zijn symptomen van een mariske?

De meest voorkomende klachten zijn: een voelbaar huidflapje rondom de anus dat hygiënische klachten geeft, bloedverlies, jeuk, roodheid en schilfering van de huid.

Kan een mariske voorkomen worden?

Is een mariske het gevolg van een aambei of gestolde ader, dan is het zaak die te voorkomen: zorg voor een soepele stoelgang en voorkom obstipatie met voldoende beweging, dagelijks 1,5 tot 2 liter water en voldoende vezelrijk voedsel (bruin brood, peulvruchten, groente en fruit in plaats van wit brood en witte suiker). Een garantie is er nooit. Een mariske geneest nooit vanzelf en er kunnen in de loop der jaren meer huidplooitjes ontstaan, maar een mariske is goed te behandelen.

Komen de huidflapjes na een behandeling weer terug?

Normaal gesproken is de kans klein, maar vermijd persen tijdens het ontlasten zoveel mogelijk. Bij een eventuele zwangerschap of bevalling is het risico op terugkomen erg hoog.

Kan ik iets doen tegen de vochtlekkage uit de wondjes?

Nee, dit wordt vanzelf minder. U kunt een gaasje van 5×5 cm (drogist of apotheek) tussen de billen plaatsen om het vocht op te vangen. Wissel het gaasje minstens 2 keer per dag en spoel de wond ook minstens 2 keer per dag.